Przejdź do treści
Moduł 1 z 2
  1. Cena bez wolumenu to kłamstwo
  2. Volume Profile - POC, Value Area, HVN, LVN
  3. Market Profile - TPO, Initial Balance i struktura aukcji
  4. Footprint, Time&Sales - czytanie agresji

Footprint, Time&Sales - czytanie agresji

Do tej pory patrzyłeś na wolumen zagregowany: ile w danym miejscu. Teraz zejdziesz na poziom pojedynczej transakcji. Footprint i Time&Sales pokazują, kto był agresorem w każdej transakcji i gdzie ta agresja została zatrzymana.

Ilustracja do lekcji: Footprint, Time&Sales - czytanie agresji
4 / 7
Autor
Zordon Intelligence Sp. z o.o.
Aktualizacja
Czas czytania
7 min
Źródła
2

Do tej pory patrzyłeś na wolumen zagregowany: ile w danym miejscu. Teraz zejdziesz na poziom pojedynczej transakcji. Footprint i Time&Sales pokazują, kto był agresorem w każdej transakcji i gdzie ta agresja została zatrzymana.

To jest przejście z mapy satelitarnej (Volume Profile) na widok z drona, który widzi pojedyncze samochody i ich kierunek.

Bid vs Ask - fundament agresji

Każda transakcja ma dwie strony:

  • Pasywny - ten, który wystawił zlecenie limit w arkuszu i czeka.
  • Agresywny - ten, który uderzył w limit zleceniem market (zapłacił spread za natychmiastowe wejście).

Order Flow dzieli wolumen na:

Na każdej cenie:
Volume@Ask = kupujący agresywni (uderzyli w Ask, podnieśli cenę)
Volume@Bid = sprzedający agresywni (uderzyli w Bid, zepchnęli cenę)

Footprint pokazuje dla każdej ceny w świecy:
[Bid x Ask]

Przykład świecy 5M:
4100.00 | 120 x 340  -> 340 agresywnych kupujących vs 120 sprzedających
4100.25 |  80 x 410  -> 410 agresywnych kupujących
4100.50 | 300 x 150  -> przewaga sprzedających agresywnych

Sam wolumen całkowity 460 na poziomie 4100.00 nic by Ci nie powiedział. Footprint mówi, że kupujący byli 3x bardziej agresywni na dołku świecy.

Time&Sales (Tape) - taśma transakcji

Time&Sales to lista każdej transakcji w czasie rzeczywistym:

Godzina | Cena | Wolumen | Strona (Bid/Ask)

Po co Ci to?

  1. Tempo: Czy transakcje przyspieszają przy danym poziomie? 100 transakcji na sekundę vs 1 na sekundę.
  2. Wielkość: Czy pojawiają się duże bloki 500+ kontraktów? To nie retail.
  3. Absorpcja na taśmie: Widzisz serię 200 x Ask, 150 x Ask, 300 x Ask, ale cena nie idzie w górę. Ktoś wystawił duży limit na Ask i wchłania.

Przykład tape reading:

CzasCenaVolStronaOdczyt
10:00:014100.2512AskDetal kupuje
10:00:014100.2585AskAgresja rośnie
10:00:024100.25200AskKtoś dokłada, ale cena stoi
10:00:024100.25350AskDuży agresor, brak postępu = limit na Ask absorbuje
10:00:034100.0015BidCofka, absorpcja zadziałała

Gdybyś patrzył tylko na świecę 1M, zobaczyłbyś doji. Na taśmie widzisz precyzyjnie, gdzie duży gracz bronił poziomu.

Footprint - najważniejsze formacje

Footprint układa Time&Sales w strukturę świecy. Każda formacja to wzorzec zachowania:

1. Stacked Imbalance (Nierównowaga):

Poziom | Bid x Ask
4101.00 | 400 x 20
4100.75 | 350 x 30
4100.50 | 500 x 40

Sprzedający agresywni (Bid) są 10x więksi niż kupujący (Ask) na 3 poziomach z rzędu. To sygnał inicjatywy podażowej. Mierzysz: Bid / Ask > 3.0 na 3+ poziomach.

2. Absorption (Absorpcja):

4102.00 | 20 x 900
4102.25 | 15 x 1100
4102.50 | 30 x 950
Cena nie rośnie mimo 2000+ agresywnych kupujących.

Ktoś wystawił ogromny limit na Ask i wchłonął wszystko. To jest obrona. Zazwyczaj pojawia się na VAH, HVN lub historycznym oporze.

3. Exhaustion (Wyczerpanie):

Na szczycie świecy wzrostowej:

4110.00 | 10 x 800
4109.75 | 5 x 120

Najpierw duży agresywny wolumen kupujących na szczycie, potem w kolejnej cenie brak kontynuacji. Ostatni kupujący wpadł i nie ma kto przejąć.

4. Unfinished Auction (Niedokończona aukcja):

Na samej górze świecy wzrostowej widzisz:

4120.00 | 0 x 450

Zero transakcji po Bid na szczycie. To oznacza, że kupujący tak agresywnie pchali, że nikt nie zdążył sprzedać. Rynek jest niegotowy na tym szczycie i z 78% prawdopodobieństwem wróci, by dokończyć aukcję (pojawią się transakcje po Bid).

Jak mierzyć agresję bez emocji

Wprowadź 3 filtry liczbowe:

1. Imbalance ratio:
   Dla long imbalance: Ask / Bid >= 3.0
   Dla short imbalance: Bid / Ask >= 3.0

2. Absorption filter:
   Wolumen > 150% średniego wolumenu na poziom w ostatnich 20 świecach
   + brak postępu ceny o min 2 ticki przez 3 kolejne poziomy

3. Delta per price level:
   Delta_level = Ask - Bid
   Szukaj dywergencji: cena rośnie, ale Delta_level maleje (kupujący słabną)
PatternCo mierzyszWejście / Unikanie
Stacked Imbalance long3x Ask > Bid z rzęduKontynuacja long, dopóki imbalance nie pęknie
Absorpcja na oporzeDuży Ask, cena stoiNie kupuj wybicia, czekaj na reakcję Bid
ExhaustionSkok Ask na szczycie, potem ciszaZamknięcie części long, nie dokładaj
Unfinished Auction0 po jednej stronie na krańcu świecyOczekiwany powrót do tego poziomu

Kiedy plan mówi nie handluj

  1. Gdy spread jest 2-3x szerszy niż normalnie, a Footprint pokazuje 1 x 2, 0 x 1 wolumeny. To brak płynności. Każdy pattern imbalance jest przypadkowy, bo 3 kontrakty vs 1 to żaden sygnał.
  2. Gdy Time&Sales przyspiesza do >20 transakcji na sekundę w obu kierunkach bez kierunku. To walka HFT. Nie jesteś w stanie odczytać tapespeedu. Wyłącz się, poczekaj na uspokojenie i zbudowanie HVN.
  3. Gdy jesteś na świecy newsowej (pierwsze 60 sekund po danych). Footprint pokaże absorption i exhaustion co 2 sekundy, bo arkusze są wyciągane. To nie są prawdziwe zlecenia. Patterny są fałszywe.
  4. Gdy footprint jest zbudowany na tick volume (CFD). Bid/Ask split z tick volume to estymacja, nie rzeczywistość. Twoje imbalance 5:1 może być 1:1 w realu. Nie używaj footprint do precyzyjnego wejścia bez realnego wolumenu.

Błędy które kosztują najwięcej

1. Handel każdego imbalance jako sygnału. Na wolnym rynku 50 x 5 to imbalance 10:1, ale to tylko 55 kontraktów. To szum. Filtruj minimalnym wolumenem absolutnym: np. tylko imbalance, gdzie mniejsza strona ma >80 kontraktów na ES, >20 na FDAX.

2. Ignorowanie kontekstu Volume Profile. Imbalance w środku Value Area ma 10x mniejsze znaczenie niż imbalance na VAL/VAH lub na LVN. W centrum Value każdy imbalance kończy się rotacją.

3. Próba łapania absorpcji przeciwko trendowi dziennemu bez potwierdzenia delty. Widzisz dużą absorpcję na oporze, ale dzienna delta to +50k kontraktów na kupno. Duży gracz absorbujący może być tylko chwilowym opóźnieniem w silnym trendzie. Zostaniesz przejechany.

4. Patrzenie na Footprint zamiast na cenę. Footprint ma służyć do oceny reakcji PRZY poziomie. Jeśli patrzysz na footprint w oderwaniu od POC, VAH, HVN, to analizujesz szum. Najpierw poziom, potem footprint.

Ćwiczenie mierzalne

  1. Otwórz Footprint 5M + Time&Sales na jednym rynku (np. Nasdaq futures).
  2. Przez 5 dni oznaczaj tylko 2 patterny: Stacked Imbalance (3 poziomy) i Absorpcja (brak postępu mimo >300% avg volume).
  3. Dla każdego patternu zapisz:
    • Lokalizacja vs wczorajsze VA/HVN
    • Wolumen absolutny
    • Co stało się 5 świec później? (kontynuacja min 0.4 ATR czy powrót)
  4. Po 50 oznaczeniach policz:
    • Skuteczność Imbalance w trendzie zgodnym z dzienną deltą vs przeciwko niej
    • Skuteczność Absorpcji na brzegach VA vs w środku VA
Tabela:
Data/Godz | Pattern | Poziom vs VA | Vol absolutny | Delta na poziomie | Wynik po 5 świecach | Zgodne z trendem D?

Cel: udowodnić, że absorpcja na brzegu VA ma >60% skuteczności jako strefa reakcji, a w środku VA <45%.

Sprawdź się

  1. Co pokazuje zapis “150 x 20” na footprint i kto był agresorem?
  2. Jak odróżnisz absorpcję od wyczerpania na taśmie Time&Sales?
  3. Czym jest Stacked Imbalance i jaką wartość progową przyjmiesz dla ES?
  4. Co to jest Unfinished Auction i dlaczego cena do niego wraca?
  5. Dlaczego footprint na CFD/tick volume jest zwodniczy?

Częste pytania

Czy muszę oglądać każdą transakcję na Time&Sales? Nie. Tapespeed jest zbyt duży. Używaj Time&Sales jako filtra: włączasz dźwięk lub alert na duże bloki (>200 kontraktów) i patrzysz tylko wtedy, gdy cena jest przy Twoim poziomie z Volume Profile. Nie skalpujesz na sam tape bez poziomu.

Jaki footprint wybrać: Bid x Ask czy Delta czy Volume? Zacznij od Bid x Ask. To dane surowe. Delta to pochodna, która gubi informację, gdzie agresja miała miejsce. Najlepszy footprint to Bid x Ask z kolorowaniem delty na poziomie.

Czy duży wolumen po Bid zawsze oznacza sprzedaż? Tak, oznacza agresywną sprzedaż (market sell w Bid). Ale nie oznacza, że cena spadnie. Jeśli za tym dużym Bid stoi ukryty limit kupna (iceberg), to jest to absorpcja i cena wzrośnie. Dlatego musisz patrzeć na postęp ceny, nie tylko na wolumen.

Ile poziomów imbalance z rzędu to silny sygnał? Standard mierzalny: 3 poziomy to minimalny stack, 5+ poziomów to bardzo silna inicjatywa. Ale najważniejsza jest lokalizacja. 3 poziomy na VAL z wolumenem 1000 kontraktów każdy to więcej niż 7 poziomów w środku Value z wolumenem 20.


Reklama

Najważniejsze wnioski

  • Do tej pory patrzyłeś na wolumen zagregowany: ile w danym miejscu. Teraz zejdziesz na poziom pojedynczej transakcji. Footprint i Time&Sales pokazują, kto był agresorem w każdej transakcji i gdzie ta agresja została zatrzymana.

Źródła i dokumenty

Materiał opieramy na dokumentach źródłowych. Wartości zmienne — opłaty, limity, wskaźniki regulacyjne — sprawdź u źródła przed podjęciem decyzji.

Zastrzeżenie

  • KursTradera.pl to serwis edukacyjny o charakterze informacyjnym. Nie prowadzimy działalności maklerskiej, nie przyjmujemy i nie przekazujemy zleceń, nie zarządzamy portfelem, nie oferujemy instrumentów finansowych i nie świadczymy usług doradztwa inwestycyjnego w rozumieniu ustawy o obrocie instrumentami finansowymi. Materiały opisują mechanizmy rynkowe i proces decyzyjny — nie są instrukcją kupna lub sprzedaży jakiegokolwiek instrumentu.
  • Żadna z publikowanych treści nie stanowi rekomendacji inwestycyjnej, informacji rekomendującej ani rekomendacji w rozumieniu Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 596/2014 (MAR) oraz aktów wykonawczych. Nie jest też ofertą nabycia lub zbycia instrumentów finansowych ani zaproszeniem do składania ofert. Wszelkie przykłady, wykresy, zrzuty ekranu i liczby mają charakter ilustracyjny i odnoszą się do sytuacji hipotetycznych lub historycznych.
  • Inwestowanie i trading wiążą się z ryzykiem utraty części lub całości zainwestowanego kapitału. Wyniki osiągnięte w przeszłości — w tym wyniki przedstawione w materiałach edukacyjnych, backtestach i przykładach — nie gwarantują wyników przyszłych i nie są ich wiarygodnym wskaźnikiem. Żadna opisana metoda ani strategia nie eliminuje ryzyka. Decyzje inwestycyjne podejmujesz samodzielnie, na własną odpowiedzialność i po zapoznaniu się z aktualnymi dokumentami swojego brokera.
  • Instrumenty z dźwignią (CFD, kontrakty terminowe, opcje, transakcje typu margin) mogą generować straty przewyższające wartość wpłaconych środków — możesz stracić więcej, niż zainwestowałeś, i zostać wezwanym do uzupełnienia depozytu (margin call). W Unii Europejskiej dźwignia dla klientów detalicznych handlujących CFD na głównych parach walutowych jest ograniczona decyzją ESMA (interwencja produktowa w sprawie CFD i opcji binarnych), ale ograniczenie dźwigni nie usuwa ryzyka. Odsetek rachunków detalicznych przynoszących straty różni się między brokerami i zmienia się w czasie — aktualną wartość odczytaj z ostrzeżenia ryzyka u swojego brokera i zapisz razem z datą.
  • Backtesty, symulacje i przykładowe wyniki nie są rzeczywistymi wynikami transakcyjnymi. Powstają w warunkach odtwarzanych z danych historycznych, nie uwzględniają w pełni poślizgu cenowego, płynności, spreadu, prowizji, swapu, wpływu własnych zleceń na rynek ani czynnika psychologicznego — a wszystkie te elementy pogarszają wynik w praktyce. Wyniki historyczne nie chronią przed przyszłymi stratami.

Kto to pisze i jak to sprawdzamy

Materiały pisze i weryfikuje Redakcja Kurs Tradera — zasady opisuje o serwisie: każda liczba ma źródło, a braki pokazujemy jawnie. Błąd merytoryczny zgłosisz przez kontakt — poprawki opisujemy w treści.

Postęp kursu 0 / 7
Dalej →

Postęp zapisujemy wyłącznie w tej przeglądarce (localStorage) — nie ma konta ani kopii na serwerze. Wyczyszczenie danych witryny go usunie. Zarządzaj swoimi danymi