Stop-loss
Zlecenie zamykające pozycję po osiągnięciu poziomu straty. Narzędzie zarządzania ryzykiem — nie gwarancja ceny wyjścia (luki, slippage).
Definicja
Stop-loss to zlecenie zamykające pozycję, gdy cena osiągnie z góry określony poziom straty. Bywa też regułą w dzienniku: poziom, po którym nie ma już dyskusji. Nie jest zabezpieczeniem przed stratą — jest limitem planowanej straty. Trzy typy: stop-market (zamyka po każdej cenie), stop-limit (zamyka tylko w widełkach, grozi brakiem realizacji) i trailing stop (przesuwa się za ceną, nigdy przeciw). Na GPW odpowiednikiem jest zlecenie z limitem aktywacji, które po przekroczeniu progu zamienia się w zwykłe zlecenie. Na CFD broker realizuje poziom wyzwalacza, nie cenę wykonania.
Jak to działa
Odległość stopu od ceny wejścia definiuje ryzyko jednostkowe, zwykle 1R. Liczbę sztuk lub lotów wyznacza wzór: size = (kapitał × procent ryzyka) ÷ odległość stopu. Dla kapitału 100 000 zł i ryzyka 1% to 1000 zł. Przy stopie 3 zł od ceny wejścia 100 zł kupujesz 333 akcje. Stop-market staje się zleceniem rynkowym po dotknięciu progu i wykonuje się po pierwszej dostępnej cenie — na płynnym rynku blisko progu, w luce znacznie dalej. Stop-limit zamienia się w zlecenie z limitem i może pozostać niezrealizowany, jeśli rynek przeskoczy poziom.
Przykład
Planujesz long na akcji przy 100 zł, stop pod wsparciem na 97 zł, ryzyko 3 zł na akcję. Kapitał 60 000 zł, ryzyko na transakcję 1% = 600 zł, więc size = 600 ÷ 3 = 200 akcji. Wartość pozycji to 20 000 zł, czyli jedna trzecia kapitału. Spółka publikuje raport i otwiera się na 95 zł — stop odpala się po 95,20 zł, nie po 97 zł. Realna strata to 200 × 4,80 = 960 zł, czyli 1,6R zamiast zaplanowanego 1R. W drugim scenariuszu cena rośnie do 112 zł, a Ty przesuwasz stop na 106 zł; zamknięcie daje +6 zł na akcję, czyli 2R.
W praktyce
Stop chroni przed pojedynczą katastrofą, ale nie przed serią. Przy zasięgu 3 zł i kosztach round trip 0,4% (80 zł na pozycji 20 000 zł) szum wokół progu zjada część edge’u — dlatego stop stawia się za poziomem technicznym, a nie w losowej odległości. Trzymanie stopu w systemie brokera bywa zawodne w lukach i przy niskiej płynności. Podatkowo to dwa odrębne źródła: zyski z akcji i z CFD rozliczasz osobno stawką 19%, a strata na CFD nie pomniejsza dochodu ze sprzedaży akcji.
Anty-przykład / częsty błąd
Przesuwanie stopu, gdy rynek idzie przeciw Tobie — „dam jeszcze chwilę” — zamienia zaplanowane 1R w 4R albo w wezwanie do uzupełnienia depozytu. Drugi błąd to stop ustawiony tuż pod okrągłym poziomem, gdzie stoją zlecenia innych graczy: cena go dotyka, zbiera płynność i wraca. Trzeci: liczenie wielkości pozycji od depozytu, nie od ryzyka. Przy dźwigni 20:1 depozyt 1000 zł pozwala otworzyć pozycję 20 000 zł, ale stop 2% dalej to strata 400 zł, czyli 40% depozytu.
Powiązane lekcje
Źródła i dokumenty
Materiał opieramy na dokumentach źródłowych. Wartości zmienne — opłaty, limity, wskaźniki regulacyjne — sprawdź u źródła przed podjęciem decyzji.
- Nasdaq — Stop-loss order (słownik giełdowy) — nasdaq.com