Futures

Definicja

Futures to standaryzowany kontrakt terminowy zawierany na giełdzie: dwie strony zobowiązują się rozliczyć określoną ilość instrumentu bazowego po cenie ustalonej dziś, w oznaczonym dniu w przyszłości. Standaryzacja obejmuje wielkość kontraktu, mnożnik, minimalny tick i terminy wygaśnięcia, dzięki czemu kontrakty są wymienne i płynne. Nabywca futures nie staje się właścicielem surowca ani akcji — kupuje wyłącznie ekspozycję na cenę, zabezpieczoną depozytem. To nie jest opcja: futures zobowiązuje obie strony, a zniesienie zobowiązania wymaga zamknięcia pozycji przed terminem.

Jak to działa

Wynik liczysz wzorem: (cena zamknięcia − cena otwarcia) × mnożnik × liczba kontraktów, pomniejszony o prowizje. Mnożnik to kwota w walucie przypadająca na jeden punkt indeksu lub jednostkę towaru i jest zapisany w specyfikacji giełdowej — kontrakty na WIG20 na GPW mają własny mnożnik, a E-mini S&P 500 na CME ma mnożnik 50 USD za punkt. Giełda pobiera depozyt zabezpieczający, przykładowo 5–15 proc. wartości nominalnej, i rozlicza rachunek codziennie metodą mark to market. Depozyt uzupełnia się na wezwanie, a futures nie mają ochrony przed saldem ujemnym takiej jak CFD.

Przykład

Kupujesz jeden kontrakt E-mini S&P 500 po 5 400,00 pkt. Mnożnik 50 USD za punkt daje wartość nominalną 270 000 USD, a depozyt przy 8 proc. wynosi 21 600 USD. Wzrost indeksu do 5 410,00 pkt to 10 pkt × 50 USD = 500 USD zysku brutto; prowizja round trip 4 USD zostawia 496 USD. Spadek do 5 390,00 pkt daje −500 USD. Dla porównania kontrakt na WIG20 o mnożniku 10 zł za punkt przy 2 400 pkt ma nominalną wartość 24 000 zł, a ruch o 20 pkt to 200 zł zysku albo straty.

W praktyce

Futures generują trzy koszty poza prowizją: zamrożony depozyt, koszt rollu i poślizg na mało płynnych seriach. Trzymanie pozycji przez granicę wygaśnięcia wymusza roll, a w contango każda rotacja obniża wynik. Podatkowo futures w Polsce rozliczasz w PIT-38 jako dochód z instrumentów pochodnych stawką 19 proc.; strata z kontraktu kompensuje zysk z innego kontraktu, ale nie z akcji. Uwaga na mechanizm depozytu: wezwanie do uzupełnienia ma krótki termin, a brak wpłaty oznacza przymusowe zamknięcie pozycji po cenie rynkowej.

Anty-przykład / częsty błąd

Częsty błąd to czytanie ruchu o 10 punktów jako „10 zł”. Na E-mini S&P 500 to 500 USD, czyli pięćdziesiąt razy więcej, niż sugeruje sama liczba punktów. Drugi błąd to liczenie dźwigni od depozytu, a nie od wartości nominalnej: depozyt 21 600 USD na pozycji 270 000 USD to ekspozycja 12,5-krotna, więc ruch 8 proc. przeciwko pozycji zjada cały depozyt. Trzeci: trzymanie kontraktu do dnia wygaśnięcia bez planu rozliczenia — bez zamknięcia pozycji następuje rozliczenie gotówkowe albo dostawa według specyfikacji.

Powiązane lekcje

Czym jest kontrakt futures