Contango i backwardation — krzywa terminowa bez magii

Teza tej lekcji: cena kontraktu zależy od terminu

Kontrakt na grudzień potrafi kosztować inaczej niż kontrakt na marzec — i to nie jest „pomyłka rynku”. Krzywa terminowa (futures curve) opisuje zależność ceny od terminu. Dwa skrajne stany mają nazwy, które warto znać, bo determinują koszt trzymania pozycji.

Contango i backwardation

Contango na indeksie: płacisz premię za trzymanie pozycji dłużej (pośrednio „odsetki” od ekspozycji). Backwardation na surowcu (np. ropa w niedoborze): rynek płaci Ci za utrzymanie ekspozycji. To nie jest „przewidywanie ceny” — to struktura carry.

Dlaczego to istotne dla tradera

• Roll to koszt. Przenoszenie pozycji z jednego miesiąca na drugi odbywa się po krzywej — w contango płacisz, w backwardation możesz dostawać.
• Porównywanie wykresów. Ciągły wykres futures (continuous) jest „przeklejony” między miesiącami — różnice krzywej zniekształcają dane historyczne.
• Wybór miesiąca. Najpłynniejszy miesiąc (front month) bywa wygodniejszy, ale koszt carry może przeważać dla dłuższego horyzontu.
• Margin i specyfikacja zmieniają się z miesiącem kontraktu.

Jak czytać krzywą w praktyce

1. Zobacz notowania kilku miesięcy — front month, następny, dalszy.
2. Sprawdź różnicę (spread) między miesiącami — to koszt/przychód carry.
3. Porównaj ze swoim horyzontem — day trade może ignorować krzywą; swing i trzymanie — nie.
4. Zapisz w dzienniku, który miesiąc i dlaczego wybrałeś.

Więcej o tym, dlaczego wybór instrumentu (futures vs CFD) zależy od kosztów: koszt round-trip i CFD czy futures.

Typowe błędy

• „Kontrakty różnią się tylko tick value” — krzywa i carry bywają ważniejsze niż sam tick.
• Traktowanie continuous chartu jak cenówka gotówkowa — ciągły wykres to konstrukt, nie cena spot.
• Roll „na czuja” — przenosisz pozycję bez sprawdzenia, ile płacisz za różnicę miesięcy.

Warstwa PL i pomiar

Zanim skalujesz size, zapisz w dzienniku trzy fakty z metody pomiaru: (1) jaki % kont detalicznych raportuje Twój broker i z jaką datą komunikatu, (2) ile kosztuje typowy overnight względem Twojego 1R, (3) czy setup przechodzi mini-próbkę bez optymalizacji wstecz. To nie jest backtest „na pewny zysk” — to higiena evidence of work.

Policz size w kalkulatorze 1–2% albo wynik w R-multiple. Jeśli grasz FX, zorientuj wartość ruchu w pips → PLN. Margin i ryzyko likwidacji: margin na futures.

Ćwiczenie mierzalne

Wybierz jeden kontrakt (np. indeks albo surowiec). Zapisz ceny trzech miesięcy: front, następny i dalszy. Oblicz różnicę (contango czy backwardation?) i jaką premię/koszt carry płaciłbyś za trzymanie 30 dni. Wniosek: czy Twój horyzont trzymania ma sens na tym miesiącu kontraktu?

Częste pytania

Czy contango to zawsze zły deal?

Nie — to koszt, który trzeba znać. Dla day trade'ów bywa nieistotny; dla trzymania pozycji liczy się w każdym rollu.

Jak sprawdzić krzywą terminową?

U brokera futures: notowania wg miesięcy, czasem osobny ticker spreadu między miesiącami. Wystarczy zestawienie cen kilku terminów.

Czy krzywa przewiduje cenę?

Nie — opisuje strukturę carry (koszt/przychód przechowania), nie prognozę. To odróżnia ją od „analizy kierunku”.