Dywidenda
Część zysku spółki wypłacana akcjonariuszom. W dniu ex kurs akcji koryguje się o jej wartość — kupno pod dywidendę nie jest darmowym zyskiem.
Definicja
Dywidenda to wypłata części zysku spółki na rzecz akcjonariuszy, najczęściej w gotówce, w kwocie na jedną akcję. O wypłacie decyduje walne zgromadzenie, a nie zarząd. Kluczowe daty: dzień dywidendy (dzień ustalenia prawa), dzień ex-dividend, od którego kupno akcji nie daje już prawa do wypłaty, oraz dzień wypłaty, zwykle kilka tygodni później. Stopa dywidendy to dywidenda na akcję podzielona przez kurs. Dywidenda to nie darmowy dodatek do zysku z kursu — w dniu ex kurs spada o jej wartość.
Jak to działa
Spółka wypłaca dywidendę z zysku bieżącego albo z kapitału zapasowego, a kwotę na akcję ustala walne zgromadzenie. Payout ratio, czyli udział zysku przeznaczony na wypłatę, wynosi w praktyce 30–60% zysku netto. Prawo do wypłaty masz, gdy akcje są na koncie w dniu dywidendy — kupno w dniu ex lub później tego prawa nie daje. W dniu ex kurs odniesienia spada o kwotę dywidendy, więc sam zakup pod wypłatę nie tworzy zysku. Z polskiej spółki płatnik pobiera 19% z góry; dywidendę zagraniczną rozliczasz w PIT-38.
Przykład
Masz 300 akcji spółki z WIG20, kupionych po 45,20 PLN. Walne zgromadzenie uchwala dywidendę 1,80 PLN na akcję, czyli 540 PLN brutto. Kurs przed dniem ex wynosi 47,00 PLN; w dniu ex spada o 1,80 PLN do 45,20 PLN, więc wartość pozycji maleje o dokładnie tyle samo, ile wynosi wypłata. Płatnik pobiera 19%, czyli 102,60 PLN, i na konto trafia 437,40 PLN. Stopa dywidendy liczona od kursu 47,00 PLN to 3,83%. Gdybyś kupił akcje dzień po dniu ex po 45,20 PLN, nie dostałbyś nic, a zapłaciłbyś prowizję dwa razy.
W praktyce
Na GPW dzień dywidendy i dzień ex wyznacza się według cyklu rozliczeniowego T+2, więc ostatni dzień zakupu z prawem do dywidendy to dwa dni sesyjne przed dniem dywidendy. Pułapka kosztowa: przy prowizji minimum 3 PLN i dywidendzie 60 PLN na pozycję 1500 PLN koszt obrotu pochłania 10% wypłaty. Podatkowo polska dywidenda jest opodatkowana u źródła 19%, nie wykazujesz jej w PIT-38; dywidendę zagraniczną wykazujesz i możesz odliczyć podatek zapłacony za granicą, ale tylko do wysokości 19% i zgodnie z umową. W 2020 roku KNF zaleciła bankom wstrzymanie wypłat dywidend — uchwała walnego może ją obniżyć do zera.
Anty-przykład / częsty błąd
„Kupuję przed dniem ex, żeby zgarnąć dywidendę” — w dniu ex kurs odniesienia spada dokładnie o jej kwotę, więc wartość pozycji nie rośnie, a dochodzi podatek 19% od wypłaty i prowizja od dwóch transakcji. Przy dywidendzie 1,80 PLN i kursie 47 PLN inwestor, który kupił dzień przed ex i sprzedał dzień po, ma na koncie mniej, niż gdyby nie brał udziału w wypłacie. Drugi błąd to traktowanie wysokiej stopy jako sygnału okazji: stopa 9% często oznacza, że rynek oczekuje cięcia wypłaty albo spadku zysków, a nie że spółka jest tania.